Την ανάγκη άμεσης συμμόρφωσης της ελληνικής νομοθεσίας με την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) το Νοέμβριο 2013, με την οποία καταδίκασε την Ελλάδα, για τον αποκλεισμό των ομόφυλων ζευγαριών από το σύμφωνο συμβίωσης, υποστήριξε στην εισήγησή της η Αλίκη Γιωτοπούλου- Μαραγκοπούλου, πρόεδρος του Ιδρύματος Μαραγκοπούλου για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΙΜΔΑ) κατά τη δημόσια συζήτηση που οργανώθηκε απόψε από το Ίδρυμα με θέμα «Η απόφαση Βαλλιανάτος κ. ά. κατά Ελλάδας του ΕΔΔΑ και η ανάγκη συμμόρφωσης της ελληνικής νομοθεσίας».

Σύμφωνα με την κ. Μαραγκοπούλου «η Ελλάδα πρέπει να συμμορφωθεί αμέσως με την απόφαση τροποποιώντας το νόμο και επεκτείνοντας τη δυνατότητα σύναψης συμφώνου συμβίωσης και σε ομόφυλα ζευγάρια». «Τα κοινωνικά προβλήματα, αρέσουν δεν αρέσουν στο νομοθέτη, πρέπει να ρυθμίζονται. Η αγνόησή τους δεν αποτελεί λύση. Τέτοιο είναι και το πρόβλημα του συμφώνου συμβίωσης των ομοφύλων ζευγαριών. Η ρύθμιση αποτελεί κοινωνική ανάγκη και μάλιστα εντονότερη παρά για τα ετερόφυλα ζευγάρια για τα οποία υπάρχουν ήδη αρκετές ρυθμίσεις» ανέφερε μεταξύ άλλων στην εισήγησή της η κ. Μαραγκοπούλου, που απουσίαζε λόγω ασθενείας.

Ιστορική χαρακτήρισε την απόφαση ο Γρηγόρης Βαλλιανάτος, πολιτικός επιστήμονας, δημοσιογράφος, καθώς όπως σημείωσε «το ΕΔΔΑ είπε στην ελληνική πολιτεία ότι αυτού του είδους η σχέση μεταξύ ομοφύλων αποτελεί οικογένεια». «Άνοιξε ένας κύκλος συζητήσεων για μια κατηγορία ανθρώπων, όπως εγώ και άλλοι και αυτό θα συνεχιστεί» ανέφερε ο κ. Βαλλιανάτος. «Η ελληνική πολιτεία δεν έχει αντιδράσει σε αυτή την απόφαση. Όμως, 320 άτομα θα προσφύγουν σύντομα για την ίδια υπόθεση στο ίδιο δικαστήριο» τόνισε.

Ως προς τη συμμόρφωση της Ελλάδας με την οριστική απόφαση του ΕΔΔΑ, ο Σπυρίδων-Ηρακλής Ακτύπης, διευθυντής του ΙΜΔΑ, υποστήριξε ότι «αυτή θα μπορούσε να λάβει μόνο θετική μορφή, δηλαδή πρόβλεψη της δυνατότητας σύναψης συμφώνου συμβίωσης και από τα ομόφυλα ζευγάρια» καθώς όπως εξήγησε «αρνητική συμμόρφωση, δηλαδή κατάργηση του συμφώνου συμβίωσης για όλους, αντιβαίνει και στο πνεύμα και στο γράμμα της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου».

 

«Αν εξετάσει κανείς πιο προσεκτικά τα δεδομένα θα διαπιστώσει ότι υπάρχει μια ισχυρότατη τάση που προσεγγίζει τη συναίνεση στο πλαίσιο των κρατών εκείνων του Συμβουλίου της Ευρώπης που έχουν θεσπίσει το σύμφωνο συμβίωσης ως εναλλακτική μορφή του γάμου» υπογράμμισε στην εισήγησή της η Μαρία – Ανδριανή Κωστοπούλου, δικηγόρος. Όπως είπε «αν εξαιρέσει κανείς την Ελλάδα και τη Λιθουανία σε όλα τα υπόλοιπα κράτη προβλέπεται "οπωσδήποτε" για τα ομόφυλα ζευγάρια και σε ορισμένα "μόνο" για τα ομόφυλα ζευγάρια. Ο ίδιος θεσμός του συμφώνου συμβίωσης φαίνεται να συνδέεται ιστορικά, νομικά και πολιτικά με τη βούληση νομικής αναγνώρισης των ομόφυλων σχέσεων».

 

«Η καταδίκη της Ελλάδας με την υπόθεση Βαλλιανάτος δεν ήταν έκπληξη . Η απόφαση ήταν αναμενόμενη με βάση τη νομολογία του ΕΔΔΑ. Ήταν δυσάρεστη όμως, γιατί το ελληνικό οικογενειακό δίκαιο ήταν από τα πλέον φιλελεύθερα στην Ευρώπη, δεν καταδικαζόταν η Ελλάδα για θέματα οικογενειακού δικαίου» είπε η Κατερίνα Φουντουδάκη, καθηγήτρια αστικού δικαίου στη Νομική Σχολή του ΑΠΘ. Αναφορικά με τη συμμόρφωση της Ελλάδας με την απόφαση, υποστήριξε ότι «θα ήταν σκόπιμο να αξιοποιήσει ο Έλληνας νομοθέτης την ευκαιρία και να αναμορφώσει συνολικά το θεσμό της καταχωρισμένης συμβίωσης», ενώ πιο συγκεκριμένα, για το θέμα των παιδιών, είπε ότι «χρειάζεται μια νομοθετική πρωτοβουλία που να επαναρυθμίζει όλο το δίκαιο της συγγένειας».

«Το βήμα του δικαστηρίου παραμένει μετέωρο καθώς παραδόξως, κατ’ εμέ, η αναγνώριση της οικογενειακής ζωής, δεν συμπληρώνεται από μία, έστω δια της πλαγίας οδού, υποχρέωση κατοχύρωσης του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών» εκτίμησε ο Γιώργος Καραβοκύρης, επιστημονικός συνεργάτης του ΙΜΔΑ.

Τη συζήτηση συντόνισαν ο Σωτήρης Μουσούρης, τ. Αναπληρωτής ΓΓ του ΟΗΕ, μέλος του ΔΣ του ΙΜΔΑ και ο Μ. Σταθόπουλος Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, ο οποίος χαρακτήρισε σημαντικό το βήμα που έκανε το ΕΔΔΑ με τη συγκεκριμένη απόφαση αν και όπως είπε, «θα μπορούσε να έχει περισσότερη τόλμη».

 

ΠΗΓΗ : ΑΠΕ - Κ. Μίχα