Έτοιμες είναι οι τράπεζες για τις ρυθμίσεις των δανείων νοικοκυριών κι επιχειρήσεων, καθώς από την 1η Ιανουαρίου τέθηκε σε εφαρμογή το θεσμικό πλαίσιο του «Κώδικα Δεοντολογίας των Τραπεζών», του «Συνεργάσιμου Δανειολήπτη» καθώς και των «Εύλογων Δαπανών Διαβίωσης».

Πρόκειται για ένα πλέγμα κανόνων που θέσπισαν πέρυσι το υπουργείο Ανάπτυξης και η Τράπεζα της Ελλάδας και ορίζει τους τρόπους επικοινωνίας και συνεργασίας των τραπεζών με τους οφειλέτες που θέλουν να ρυθμίσουν τα δάνειά τους, καθιερώνει την έννοια του «Συνεργάσιμου Δανειολήπτη», ο οποίος, εφόσον ενημερώνει τους πιστωτές του για τη μεταβολή των οικονομικών του δεδομένων θα συνεχίζει να απολαμβάνει τις ευνοϊκές διευθετήσεις των οφειλών του, ενώ περιλαμβάνει και μία λίστα ενδεικτικών τρόπων αναδιάρθρωσης των δανείων.

Παράλληλα,σύμφωνα με το Έθνος της Κυριακής  οι ρυθμίσεις που θα ξεκινήσουν οι τράπεζες θα λαμβάνουν υπόψη και τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών, προσδιορίζοντας νέες χαμηλότερες, σε σχέση με αυτές που πληρώνουν, δόσεις.

Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, έχει, σύμφωνα με πληροφορίες, στα χέρια του όλα τα αποτελέσματα των τεστ στα οποία υποβλήθηκαν οι τράπεζες για να εφαρμόσουν το νέο πλαίσιο ρύθμισης οφειλών, είτε αυτές είναι σε καθυστέρηση είτε όχι.

1 Ο θεσμός του Συνεργάσιμου Δανειολήπτη

Ο «συνεργάσιμος δανειολήπτης» είναι το «κλειδί» για τις ρυθμίσεις των δανείων από τις τράπεζες. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, ένας οφειλέτης είναι συνεργαζόμενος με τον δανειστή όταν:

Είναι διαθέσιμος σε επικοινωνία με τον δανειστή, παρέχει πλήρη και επικαιροποιημένα στοιχεία επικοινωνίας προς τον δανειστή (αριθμούς σταθερού και κινητού τηλεφώνου, ηλεκτρονική διεύθυνση, αριθμό τηλεομοιοτυπίας, διεύθυνση κατοικίας και εργασίας) και προβαίνει σε ορισμό συγγενικού ή φιλικού προσώπου ως αντικλήτου επικοινωνίας για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

Απαντά σε ανακοινώσεις και επιστολές του δανειστή με κάθε πρόσφορο μέσο, εντός μίας εβδομάδας.

Παρέχει πλήρη και ειλικρινή γνωστοποίηση πληροφοριών, προς τον δανειστή, αναφορικά με την τρέχουσα οικονομική του κατάσταση, εντός 15 ημερών από την ημέρα μεταβολής τους.

Προβαίνει εκουσίως σε πλήρη και ειλικρινή γνωστοποίηση πληροφοριών, προς τον δανειστή, οι οποίες θα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη μελλοντική οικονομική του κατάσταση, εντός 15 ημερών από την ημέρα που θα περιέλθουν σε γνώση του (π.χ. πλήρωση προϋποθέσεων λήψης επιδόματος, εμφάνιση νέων περιουσιακών στοιχείων που θα περιέλθουν στην κυριότητά του κ.λπ., ανακοινώσεις απόλυσης, καταγγελίες μισθώσεων κ.λπ.).

Σε εξαιρετικές περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης (λ.χ. αποδεδειγμένη σοβαρή ασθένεια ή φυσική καταστροφή), η οποία αποδεδειγμένα επιφέρει σημαντικές αλλαγές στην οικονομική του κατάσταση, γνωστοποιεί αμελλητί την κατάστασή του αυτή στον δανειστή. Σε αυτήν την περίπτωση του χορηγείται τρίμηνη περίοδος χάριτος.

2 Κώδικας Δεοντολογίας Τραπεζών

Ο Κώδικας περιλαμβάνει αυστηρούς κανόνες σχετικά με τη συμπεριφορά των τραπεζών, προκειμένου να διευκολύνονται οι οφειλέτες στην αποπληρωμή των δανείων τους, με την παροχή ρυθμίσεων και λύσεων που προβλέπονται από αυτόν. Λαμβάνονται υπόψη οι αρχές του «συνεργάσιμου δανειολήπτη» και των «εύλογων δαπανών διαβίωσης».

Κάθε τράπεζα, λοιπόν, εφαρμόζει τα ακόλουθα στάδια κατά τον χειρισμό δανειοληπτών που παρουσιάζουν καθυστερήσεις καθώς και σε περιπτώσεις με ενδείξεις πιθανής καθυστέρησης.

Στάδιο 1: Επικοινωνία με τον οφειλέτη.

Στάδιο 2: Συγκέντρωση οικονομικών και άλλων πληροφοριών.

Στάδιο 3: Αξιολόγηση των στοιχείων.

Στάδιο 4: Πρόταση των κατάλληλων λύσεων στον δανειολήπτη.

Στάδιο 5: Εξέταση ενστάσεων.

Η επικοινωνία με τον δανειολήπτη γίνεται ως εξής:

Επικοινωνία που αφορά δάνειο σε αρχική καθυστέρηση:

• Σε περίπτωση μη εμπρόθεσμης καταβολής δόσης, είτε ολόκληρης είτε μέρους αυτής, σύμφωνα με το προσυμφωνημένο χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής, η τράπεζα μπορεί να προβεί άμεσα στις πιο κάτω ενέργειες:

Επιχειρεί επικοινωνία με τον δανειολήπτη συμβουλευτικού χαρακτήρα με επίκεντρο τη διερεύνηση των αιτιών που ανέκυψαν και μπορεί να οδηγήσουν σε καθυστερήσεις, ώστε να εξετασθούν έγκαιρα τυχόν εναλλακτικές λύσεις.

Συνέχιση της επικοινωνίας στα επόμενα στάδια, γίνεται εφόσον συναινέσει ο δανειολήπτης. Αν εκείνος δεν συμφωνήσει, τότε δεν κινδυνεύει να χάσει τον χαρακτηρισμό του «συνεργάσιμου».

• Αν η καθυστέρηση ξεπεράσει τις 30 ημερολογιακές ημέρες, η τράπεζα οφείλει να αποστείλει γραπτή ειδοποίηση στον δανειολήπτη μέσα στις επόμενες 15 ημερολογιακές ημέρες.
• Αν περάσουν οι 15 εργάσιμες ημέρες από την αποστολή της προαναφερόμενης υποχρεωτικής γραπτής ειδοποίησης χωρίς ο δανειολήπτης να ανταποκριθεί, η τράπεζα οφείλει να του αποστείλει μέσα σε 15 ημερολογιακές ημέρες προειδοποιητική επιστολή για την προοπτική και τις συνέπειες του χαρακτηρισμού του ως μη «συνεργάσιμου».

Επικοινωνία με δανειολήπτες με ήδη υπάρχουσες καθυστερήσεις όταν τεθεί σε ισχύ ο Κώδικας:

Αν η καθυστέρηση ξεπερνά ήδη τις 30 ημερολογιακές ημέρες τη στιγμή που τίθεται σε ισχύ ο Κώδικας, δηλαδή η δόση εκκρεμεί πριν από την 1η Ιανουαρίου του 2015, αποστέλλεται γραπτή ειδοποίηση όχι αργότερα από έξι μήνες από την ισχύ του Κώδικα και παρέχεται προθεσμία 15 εργασίμων ημερών στον δανειολήπτη να ενταχθεί στο στάδιο «2». Δηλαδή να γνωστοποιήσει στην τράπεζα οικονομικά στοιχεία και άλλες πληροφορίες.

Σε περίπτωση μη ανταπόκρισης, αποστέλλεται μέσα σε 15 ημερολογιακές ημέρες από τη λήξη της ταχθείσας προθεσμίας, προειδοποιητική επιστολή με νομικές διαδικασίες που πρόκειται να κινήσει η τράπεζα. Αφορά κυρίως στις περιπτώσεις δανειοληπτών των οποίων ο αποχαρακτηρισμός ως συνεργάσιμων μπορεί να έχει συνέπεια τον πλειστηριασμό της κατοικίας που οι ίδιοι διαμένουν.

Σε περίπτωση κατηγοριοποίησης ενός δανειολήπτη ως μη συνεργάσιμου, το ίδρυμα οφείλει να τον ενημερώσει για το γεγονός αυτό μέσα σε 15 ημερολογιακές ημέρες γραπτώς και να γνωστοποιήσει, κατ' ελάχιστον, τα εξής:

Το γεγονός ότι έχει ταξινομηθεί ως μη συνεργάσιμος και τον/τους ειδικότερους λόγους για την κατάταξή του ως μη συνεργάσιμου. Τις λεπτομέρειες αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα με βάση το οποίο το ίδρυμα προτίθεται να κινηθεί στο μέλλον (π.χ. διαδικασία ρευστοποίησης).

Τον κίνδυνο εκποίησης από το ίδρυμα τυχόν εξασφαλίσεων που έχουν παρασχεθεί από τους εγγυητές. Αν ο δανειολήπτης και τυχόν εγγυητές θα εξακολουθούν να είναι υπόχρεοι για τυχόν εναπομένον υπόλοιπο μετά την ενδεχόμενη εκποίηση εξασφαλίσεων καθώς και τον τρόπο και το επιτόκιο που αυτό θα εκτοκίζεται. Το ενδεχόμενο τυχόν ανώτατα όρια χρεώσεων ή και προσαυξήσεων, προβλεπόμενα στη σύμβαση, να παύσουν να ισχύουν υπό την επιφύλαξη της ισχύουσας νομοθεσίας.

3 Εύλογες δαπάνες διαβίωσης

Με μπούσουλα τις «εύλογες δαπάνες διαβίωσης» των νοικοκυριών, τράπεζες και δανειολήπτες θα συμφωνούν για νέες χαμηλότερες δόσεις των δανείων τους προκειμένου αυτά να μην καθίστανται ληξιπρόθεσμα. Πιο συγκεκριμένα, έχουν καταρτιστεί με βάση τους ετήσιους οικογενειακούς προϋπολογισμούς της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής πίνακες, λίστες με το ενδεικτικό ύψος των μηνιαίων δαπανών ανάλογα με τη σύνθεση των νοικοκυριών.

Οι εύλογες δαπάνες διαβίωσης θα λειτουργούν ως σημείο αναφοράς, ώστε να αξιολογείται η δυνατότητα κάθε οφειλέτη να εξυπηρετεί τις δανειακές του υποχρεώσεις, με βάση το εισόδημά του και αφού καλύψει τις ανάγκες διαβίωσής του.

Για έναν ενήλικα οι μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης κυμαίνονται από 537 μέχρι 682 ευρώ.

Για ένα ζευγάρι τα έξοδα που δικαιολογούνται ξεκινούν από 906 και φτάνουν μέχρι τα 1.160 ευρώ.

Για μία οικογένεια με δύο παιδιά οι εύλογες δαπάνες διαμορφώνονται από τα 1.347 ευρώ μέχρι τα 1.720 ευρώ.

Για δύο ενήλικες με ένα παιδί τα έξοδα είναι από 1.126 μέχρι 1.440 ευρώ.

Οι «εύλογες δαπάνες διαβίωσης» είναι μια πρακτική που εφαρμόζεται ήδη με επιτυχία σε πολλές χώρες της Ευρώπης, όπως η Ιρλανδία, η Αυστρία, το Βέλγιο, η Φινλανδία, η Νορβηγία και η Ισπανία.

Οι ομάδες των δαπανών είναι τέσσερις:

1η ομάδα: αφορά τις πιο βασικές δαπάνες για τη διαβίωση του νοικοκυριού, στις οποίες περιλαμβάνεται η διατροφή, η ένδυση και υπόδηση, τα λειτουργικά έξοδα κατοικίας, η μετακίνηση, η επισκευή και συντήρηση επίπλων και οικιακού εξοπλισμού, τα είδη οικιακής κατανάλωσης και ατομικής φροντίδας, η ενημέρωση και μόρφωση, οι υπηρεσίες τηλεφωνίας και ταχυδρομείων, τα είδη και οι υπηρεσίες υγείας, οι υπηρεσίες εκπαίδευσης, οι υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και οι οικονομικές υπηρεσίες.

Για αυτήν ο μέσος όρος ανεξάρτητα από τη σύνθεση του νοικοκυριού έχει υπολογιστεί στα 1.166 ευρώ.

2η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες εστίασης. Η μέση δαπάνη μαζί και με τη συγκεκριμένη κατηγορία αυξάνεται στα 1.311 ευρώ.

3η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον διαρκή αγαθά και συσκευές. Τα μέσα έξοδα τον μήνα ανεβαίνουν και με αυτά τα προϊόντα στα 1.393 μηνιαίως.

4η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες για κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και καπνού, αεροπορικές μετακινήσεις, τουριστικές υπηρεσίες και υπηρεσίες αναψυχής, πολιτισμού και αθλητισμού.

Μαζί με τις προηγούμενες τρεις ομάδες η μέση μηνιαία δαπάνη αυξάνεται στα 1.507 ευρώ.

Ο προσδιορισμός των εύλογων δαπανών διαβίωσης λαμβάνει υπόψη τη σύνθεση και τις ανάγκες κάθε νοικοκυριού.

Ετσι, αυτές προσαυξάνονται σημαντικά για τις οικογένειες με παιδιά ή εξαρτώμενα μέλη, που αποτελούν και την πλειονότητα των δανειοληπτών. Επίσης, προσαυξάνονται σε περιπτώσεις νοικοκυριών όπου υπάρχουν ιδιάζουσες συνθήκες: π.χ. μέλη που πάσχουν από χρόνιες ασθένειες, φυσικές ή διανοητικές αναπηρίες και προβλήματα υγείας που απαιτούν ιδιαίτερη θεραπεία. Οι εύλογες δαπάνες διαβίωσης αναφέρονται στα έξοδα που κάνει ένα νοικοκυριό πέραν αυτών που απαιτούνται για την εξασφάλιση κατοικίας.

Συνεπώς, το ποσό του ενοικίου για την εξασφάλιση πρώτης κατοικίας προστίθεται ξεχωριστά στα οικονομικά στοιχεία που δηλώνει ο δανειολήπτης.

 

• 537 έως 682 ευρω είναι οι μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης για έναν ενήλικα βάση των οποίων θα συμφωνηθούν oι νέες χαμηλότερες δόσεις του δανείου του προκειμένου να μην καθίστανται ληξιπρόθεσμο.
• 1.116 ευρώ τον μήνα είναι ο μέσος όρος των πλέον βασικών δαπανών διαβίωσης ανεξάρτητα από τη σύνθεση του νοικοκυριού.
• 5 χρόνια είναι η οροφή για βραχυπρόθεσμη ρυθμιση η οποία μπορεί να περιλαμβάνει για παράδειγμα πληρωμή μόνο τόκων, ή περίοδο χάριτος, ή τακτοποίηση του υπολοίπου ποσού που βρίσκεται σε καθυστέρηση, ή συνδυασμό κάποιων από τα παραπάνω εργαλεία.

Ντιρεκτίβα από την τράπεζα της Ελλάδος
Τα μοντέλα για βραχυπρόθεσμη ή οριστική λύση

Οι τρόποι ρύθμισης των δανείων και ενδεικτικές λύσεις περιγράφονται στην πράξη του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος.

Με πιο απλά λόγια, οι δανειολήπτες μέσα από συγκεκριμένη διαδικασία θα επισκέπτονται τις τράπεζες ζητώντας τη ρύθμιση του δανείου τους. Τα καταστήματα με βάση το οικονομικό προφίλ του οφειλέτη, το είδος του δανείου και τα έξοδα που χρειάζεται για τη διαβίωση θα προτείνουν ένα από τα ακόλουθα μοντέλα:

Βραχυπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης (η διάρκειά τους δεν ξεπερνά τα 5 χρόνια), οι οποίες περιλαμβάνουν τα παρακάτω εργαλεία:

• Πληρωμή μόνο τόκων.
• Μειωμένη καταβολή τοκοχρεολυτικής δόσης.
• Περίοδο χάριτος.
• Αναβολή πληρωμής δόσης ή δόσεων.
• Τακτοποίηση του υπολοίπου που βρίσκεται σε καθυστέρηση.
• Κεφαλαιοποίηση καθυστερήσεων.

Μακροπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης για λύσεις με διάρκεια πάνω από 5 χρόνια. Αυτές περιλαμβάνουν:

• Μόνιμη μείωση του επιτοκίου ή του συμβατικού περιθωρίου.
• Αλλαγή τύπου επιτοκίου (για παράδειγμα από κυμαινόμενο σε σταθερό).
• Παράταση της διάρκειας αποπληρωμής.
• «Σπάσιμο» του δανείου στα δύο. Το πρώτο μέρος είναι με εμπράγματη εξασφάλιση και για το οποίο ο δανειολήπτης πληρώνει δόση.

Στο δεύτερο μέρος που είναι το υπόλοιπο, δεν υπολογίζονται τόκοι για χρονικό διάστημα που θα συμφωνηθεί με την τράπεζα. Για το ποσό αυτό, ο δανειολήπτης θα επαναξιολογηθεί, αν διορθωθούν τα οικονομικά του, ή θα κληθεί να βάλει άλλο ακίνητο υποθήκη.

• Πρόσθετη εξασφάλιση από τον δανειολήπτη, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης λύσης ρύθμισης. Δηλαδή να προσφέρει άλλα περιουσιακά στοιχεία ως εγγύηση.
• Λειτουργική αναδιάρθρωση επιχείρησης. Αφορά επιχειρηματικά δάνεια για τα οποία ο επιχειρηματίας θα κληθεί να προχωρήσει σε περικοπές δαπανών και κόστους λειτουργίας της επιχείρησής του.
• Να ανταλλάξει η επιχείρηση χρέος με την είσοδο της τράπεζας σε αντίστοιχο ποσοστό του μετοχικού της κεφαλαίου.

Λύσεις Οριστικής Διευθέτησης

Το τρίτο μοντέλο περιλαμβάνει δραστικές παρεμβάσεις για την οριστική αντιμετώπιση των οφειλών του δανειολήπτη.

Ειδικότερα προβλέπει:

• Εθελοντική Παράδοση Ενυπόθηκου Ακινήτου στο πλαίσιο ευρύτερης ρύθμισης.
• Μετατροπή σε Χρηματοδοτική Μίσθωση, με την οποία ο δανειολήπτης μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου στην τράπεζα και υπογράφει μια σύμβαση χρηματοδοτικής μίσθωσης, για ελάχιστη χρονική διάρκεια που είναι συνήθως τα 5 χρόνια. Ο δανειολήπτης έχει τα δικαιώματα που προβλέπονται από το ισχύον δίκαιο περί συμβάσεων χρηματοδοτικής μίσθωσης.
• Πώληση και ενοικίαση. Ο δανειολήπτης, δηλαδή, μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου είτε στην τράπεζα είτε σε τρίτο (άλλο ίδρυμα, άλλο αγοραστή, κρατική εταιρεία διαχείρισης ακινήτων κ.ά.) αποπληρώνοντας μέρος ή το σύνολο του δανείου. Η συμφωνία μπορεί να συνοδεύεται με παραχώρηση του δικαιώματος διαμονής στο ακίνητο για κάποια ελάχιστη χρονική διάρκεια έναντι μισθώματος. Συνήθως προβλέπεται μια ελάχιστη περίοδος 3 ετών.
• Μεταβίβαση του δανείου σε άλλη τράπεζα.
• Αντικατάσταση παλαιού δανείου με νέο, μικρότερου υπολοίπου.
• Διαχείριση σε εκκαθάριση στο πλαίσιο της πτωχευτικής διαδικασίας.
• Ρευστοποίηση Εξασφαλίσεων για την ικανοποίηση της απαίτησης του ιδρύματος.
• Δικαστικές και νομικές Ενέργειες πέραν της ρευστοποίησης εξασφαλίσεων.

ΓΕΝΝΑΙΟ ΚΟΥΡΕΜΑ ΣΤΟΥΣ ΜΗ ΕΧΟΝΤΕΣ

Τα Ειρηνοδικεία δίνουν οικονομική ανάσα στα νοικοκυριά, ενώ προστατεύουν την κύρια κατοικία τους από τους πλειστηριασμούς

Περισσότεροι από 100.000 δανειολήπτες, με «κόκκινες» οφειλές έχουν προσφύγει την τελευταία 4ετία, στα Ειρηνοδικεία της χώρας κάνοντας χρήση του νόμου Κατσέλη, προκειμένου να διασώσουν το σπίτι τους από τον πλειστηριασμό.Ο νόμος δίνει τη δυνατότητα ίνει τη δυνατότητα σε νοικοκυριά με αποδεδειγμένη οικονομική αδυναμία να διαγράψουν οφειλές και να ρυθμίσουν το υπόλοιπο ποσό. Επίσης, προστατεύει την κύρια κατοικία από πλειστηριασμούς έναντι τραπεζών και ιδιωτών, όχι έναντι του Δημοσίου.

Οι αιτήσεις για ένταξη στον Νόμο από το 2010 μέχρι σήμερα ανέρχονται σε 100.000, με αποτέλεσμα, η εκδίκαση των υποθέσεων από τα Ειρηνοδικεία να φτάνει ακόμη και το 2023.

Ελάχιστη δόση 
Από τη στιγμή που ο οφειλέτης θα υποβάλλει την αίτηση στο Ειρηνοδικείο και μέχρι και την έκδοση απόφασης θα πρέπει να καταβάλλει μία ελάχιστη δόση προς την τράπεζα, όχι μικρότερη του 10% της τελευταίας ενήμερης δόσης με ελάχιστο συνολικό ποσό τα 40 ευρώ μηνιαίως. Ο οφειλέτης έχει το δικαίωμα, εφόσον του ζητηθεί η ρευστοποίηση ακίνητης περιουσίας, να εξαιρέσει την κύρια κατοικία, εφόσον η αξία της ισούται με το αφορολόγητο όριο, προσαυξημένο κατά 50%. Με πιο απλά λόγια, για έναν άγαμο να μην είναι πάνω από 300.000 ευρώ και για έναν έγγαμο με δύο παιδιά να μην ξεπερνά τις 450.000 ευρώ.

Αν και είναι μεγάλος ο αριθμός των προσφυγών που απορρίπτονται από τα δικαστήρια ως απαράδεκτες, εντούτοις στις περισσότερες από τις υποθέσεις που έχουν εκδικαστεί οι δανειολήπτες έχουν δικαιωθεί και είδαν τις οφειλές τους να «κουρεύονται» ακόμα και κατά 100%. Ωστόσο θα πρέπει να σημειώσουμε ότι όσοι δανειολήπτες προσφεύγουν στα δικαστήρια με τον νόμο Κατσέλη, χάνουν κάθε πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό.

Αυτό σημαίνει ότι δεν θα μπορούν οι ίδιοι να λάβουν χρηματοδότηση οιασδήποτε μορφής (στεγαστικό, καταναλωτικό, επιχειρηματικό δάνειο, πιστωτική κάρτα), αλλά ούτε να μπουν εγγυητές προκειμένου να δανειοδοτηθεί συγγενικό τους πρόσωπο (σύζυγος, παιδί).

Η «Οικονομία» ξεχώρισε ορισμένες αποφάσεις με γενναία κουρέματα οφειλών:

Το Ειρηνοδικείο Αθηνών με την 902/2014 απόφασή του διέγραψε το 80,4% των χρεών δανειολήπτη και συγκεκριμένα «κούρεψε» 173.647 ευρώ από συνολική οφειλή 216.089 ευρώ, προστατεύοντας παράλληλα τη μοναδική κατοικία του.

O δανειολήπτης, ηλικίας 55 ετών, αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας και όσον αφορά τις μηνιαίες δόσεις, δεν θα καταβάλλει κανένα ποσό για τα πρώτα 5 χρόνια, αφού δεν έχει εισόδημα, ενώ στη συνέχεια θα καταβάλλει μηνιαία δόση 208 ευρώ για 17 χρόνια, αποπληρώνοντας έτσι μόνο το ποσό των 42.442 ευρώ.

Το Ειρηνοδικείο Χαλανδρίου αποφάσισε για την περίπτωση 43χρόνου ελεύθερου επαγγελματία, διαζευγμένου με ένα ανήλικο τέκνο, με μέσο μηναίο εισόδημα 600 ευρώ, την ολική διαγραφή του χρέους του.

Συγκεκριμένα, αποφάσισε την προστασία της κύριας κατοικίας του (αντικειμενικής αξίας 43.360 ευρώ), χωρίς υποχρέωση καταβολής χρηματικού ποσού και από την άλλη όρισε μηδενικές καταβολές για τη ρύθμιση των οφειλών του. Η απόφαση αυτή σύμφωνα με το Δικαστήριο επιβάλλεται εν όψει της αποδεδειγμένης πραγματικής αδυναμίας του αιτούντος να επιβιώσει με τα πενιχρά μηνιαία έσοδα που λαμβάνει σε συνδυασμό με τον σκοπό της επανένταξης του υπερχρεωμένου πολίτη στην οικονομική και κοινωνική ζωή. Σημειώνεται ότι ο δικαστής έχει την ευχέρεια να ορίζει μηδενικές καταβολές για τη διάσωση της κύριας κατοικίας, αφού στο άρθρο 9 Ν. 3869/2010 ορίζεται μόνο το ανώτατο όριο ποσοστού καταβολής. Επίσης θα πρέπει να αναφέρουμε ότι ο αιτών είχε στην κυριότητά του ποσοστά από μία μονοκατοικία και ένα οικόπεδο, τα οποία προστατεύονται επίσης. Το δε κόστος μηνιαίας διαβίωσης, συμπεριλαμβανομένης της υποχρέωσης διατροφής του ανήλικου τέκνου του (300 ευρώ τον μήνα), κρίθηκε στα 900 ευρώ.

Το Ειρηνοδικείο Νεμέας «κούρεψε» το 78% του χρέους αγρότη, ο οποίος όφειλε συνολικά στις τράπεζες 366.238 ευρώ και το μέσο μηνιαίο του εισόδημα είναι της τάξης των 765 ευρώ. Το δικαστήριο, αφού εξέτασε την υπόθεση, διέγραψε χρέος ύψους 285.590 ευρώ. Ο 57χρονος δανειολήπτης είναι κατ' επάγγελμα αγρότης με τρία ενήλικα παιδιά - τα δύο είναι άνεργα. Παράλληλα το Ειρηνοδικείο προστάτευσε από τη διαδικασία πλειστηριασμού την κύρια κατοικία του (αξίας περίπου 92.000 ευρώ) όπως και τα κτήματα που καλλιεργεί για να έχει τα προς το ζην (12 αγροτεμάχια συνολικής αξίας 53.000 ευρώ). Το Δικαστήριο έκρινε ότι τα αγροτεμάχια είναι η μοναδική πηγή εισοδήματος για τον οφειλέτη και έτσι δεν μπορεί να τα στερηθεί. Σύμφωνα με την απόφαση, ο οφειλέτης θα καταβάλει συνολικά 80.647,92 ευρώ σε διάστημα 24 ετών. Αρχικά για τα πρώτα 4 χρόνια θα καταβάλλει 150 ευρώ τον μήνα στις τράπεζες και στη συνέχεια για μία 20ετία το ποσό των 306 ευρώ. Το μηνιαίο κόστος διαβίωσης κρίθηκε στα 800 ευρώ.

Το Ειρηνοδικείο Αμαρουσίου «κούρεψε» κατά 55% το χρέος ζεύγους δανειοληπτών, που είναι συνταξιούχοι και έχουν τρία παιδιά, εκ των οποίων τα δύο σπουδάζουν (το ένα στο εξωτερικό). Το μηνιαίο οικογενειακό εισόδημά τους ανέρχεται στις 2.645 ευρώ και οι συνολικές οφειλές τους ήταν ύψους 465.210,75 ευρώ. Το δικαστήριο όρισε μηνιαίες καταβολές ύψους 1.000 ευρώ για τα πρώτα 5 χρόνια. Παράλληλα προστάτευσε την κύρια κατοικία τους (αξίας 188.376,79 ευρώ) με την υποχρέωση καταβολής ποσού 837,22 ευρώ μηνιαίως για χρονικό διάστημα 15 ετών.

Επομένως συνολικά το ζευγάρι θα καταβάλει 210.701,35 ευρώ. Το κόστος μηνιαίας διαβίωσης για το ζευγάρι και τα δύο τέκνα-φοιτητές που συντηρεί ορίστηκε στα 1.645 ευρώ.

Επίσης το δικαστήριο επέβαλε στον αιτούντα να καταβάλει στην τράπεζα στην οποία οφείλεται το στεγαστικό δάνειο το ποσό των 20.000 ευρώ, ποσό που αποτελεί το 50% από το εφάπαξ ύψους 40.000 ευρώ που έλαβε κατά τη συνταξιοδότησή του.

Το Ειρηνοδικείο Κορωπίου με την υπ΄ αριθμ. 685/2014 απόφασή του προχώρησε στη διαγραφή χρέους ύψους 31.342,68 ευρώ για 34χρονο δανειολήπτη με πρώην εμπορική ιδιότητα. Συγκεκριμένα, ο 34χρονος δανειολήπτης, που εργάζεται ως εργάτης με μηνιαίες αποδοχές που ανέρχονται στα 845 ευρώ, είχε συνολικό υπόλοιπο οφειλής 104.499,24 ευρώ. Η σύζυγός του είναι άνεργη, ενώ έχουν αποκτήσει δύο ανήλικα τέκνα. Η απόφαση είναι σημαντική διότι ο αιτών σε προγενέστερο χρόνο είχε προβεί σε σύσταση ομόρρυθμης εταιρείας με σκοπό την εκμετάλλευση περιπτέρου. Το δικαστήριο δέχθηκε την αίτηση του δανειολήπτη παρά το γεγονός ότι στο παρελθόν είχε την εμπορική ιδιότητα, διότι όπως αποδείχθηκε, όταν έπαυσε τη λειτουργία της επιχείρησής του δεν υπήρχαν ληξιπρόθεσμες οφειλές, καθώς δεν είχε προβεί ακόμα σε στάση πληρωμών.

Μάλιστα, ο δανειολήπτης και μετά τη διακοπή των εργασιών της επιχείρησής του εξακολουθούσε να καταβάλλει ποσά στην τράπεζα.

Το δικαστήριο έκρινε ότι ο δανειολήπτης δεν περιήλθε δολίως σε αδυναμία πληρωμών και ορίστηκε να καταβάλλει το ποσό των 145 ευρώ ως μηνιαία δόση για 5 χρόνια. Εν συνεχεία, θα καταβάλλει το ποσό των 268,57 ευρώ ως μηνιαία δόση για 20 χρόνια για τη διάσωση της κύριας οικίας του, η οποία και εξαιρείται από την εκποίηση για την ικανοποίηση της πιστώτριας.

Το Ειρηνοδικείο Χανίων με προσωρινή διαταγή δικαίωσε οικογένεια άνεργων δανειοληπτών με συνολική οφειλή σε τρεις τράπεζες ύψους 126.172 ευρώ.

Ο δανειολήπτης, ηλικίας 38 ετών, έχει γεωργικό εισόδημα ύψους 193,20 ευρώ ετησίως, ενώ τα έξοδα της οικογένειάς του καλύπτονται από τους γονείς του. Η ηλικίας 33 ετών σύζυγός του είναι μακροχρόνια άνεργη. Το δικαστήριο αποφάσισε την προστασία της κύριας κατοικίας τους, εμβαδού 120 τ.μ. από τη διαδικασία του πλειστηριασμού, με την προϋπόθεση ότι θα καταβάλλουν μηνιαίως επί μία 4ετία το ποσό των 50 ευρώ προς τη μία τράπεζα. Παράλληλα τους δίνει «περίοδο χάριτος» 4 ετών για τη διάσωση της κατοικίας. Ενώ ο δανειολήπτης θα πρέπει από την 1η Μαΐου 2018 (μετά το πέρας της περιόδου χάριτος) και μέχρι την έκδοση οριστικής απόφασης να καταβάλλει μηνιαία δόση 100 ευρώ.

Το Ειρηνοδικείο Νιγρίτας Σερρών «κούρεψε» το 65,14% της οφειλής ύψους 219.310,48 ευρώ -δηλαδή τις 142.860,34 ευρώ- ενός ζευγαριού με τρία ανήλικα παιδιά, προστατεύοντας παράλληλα όλα τα περιουσιακά τους στοιχεία, δηλαδή την κύρια και την εξοχική κατοικία, τέσσερις αυτοτελείς αποθήκες και τα δύο αυτοκίνητά τους, αφού τα έκρινε μικρής αξίας για να ρευστοποιηθούν. Το ζευγάρι θα πρέπει να καταβάλει το ποσό των 76.450,14 ευρώ σε 20 χρόνια, δηλαδή να πληρώνει μηνιαία δόση 318,54 ευρώ.

Αλλαγές
Ηδη δρομολογούνται αλλαγές στο νόμο, προκειμένου να «τρέξουν» γρήγορα οι 100.000 αιτήσεις, ενώ θα γίνει κατηγοριοποίηση των υποθέσεων με κριτήριο το περιουσιακό στοιχείο στους δανειολήπτες:

• Χωρίς κανένα περιουσιακό στοιχείο.
• Μόνο με κύρια κατοικία.
• Και με κύρια κατοικία και άλλα περιουσιακά στοιχεία.

Στα μεγάλα αστικά κέντρα θα δημιουργηθούν ειδικά Ειρηνοδικεία με ειδικευμένους δικαστές στην υπερχρέωση των νοικοκυριών, ενώ στον νόμο θα ορίζεται ρητά πως με την έκδοση της προσωρινής διαταγής, η οποία θα επανεξετάζεται ανά τακτά διάστημα προκειμένου να διαπιστωθεί αν υπάρχει αλλαγή της οικονομικής κατάστασης του δανειολήπτη, θα προστατεύονται μόνο η κύρια κατοικία.

 

Ο ΣΤΟΧΟΣ ΓΙΑ ΦΕΤΟΣ
Δάνεια 20 δισ. ευρώ θα ρυθμίσουν οι 4 τράπεζες

«Κόκκινα» δάνεια ύψους 20 δισ. ευρώ ετοιμάζονται να ρυθμίσουν μέσα στο 2015 οι τέσσερις συστημικές τράπεζες, ώστε το ποσοστό των μη εξυπηρετούμενων δανείων να υποχωρήσει κάτω από το 30%.

Σήμερα, με τα υπόλοιπα των δανείων νοικοκυριών και επιχειρήσεων στα 212,5 δισ. ευρώ, οι «κόκκινες» οφειλές προσεγγίζουν τα 80 δισ. ευρώ, με το ποσοστό τους να ξεπερνά τα επίπεδα του 37%.

Αν οι καθυστερήσεις περιοριστούν κάτω από το 30% των δανείων, θα διαμορφωθούν χαμηλότερα από τα 60 δισ. ευρώ και οι τράπεζες θα αποκτήσουν μεγαλύτερη ευελιξία, ώστε να κατευθύνουν πόρους στη χρηματοδότηση επιχειρήσεων και νοικοκυριών.

Η Alpha και η Πειραιώς 
Ηδη ανακοινώθηκαν οι πρώτες κινήσεις δυναμικής διαχείρισης δανειακών χαρτοφυλακίων των τραπεζών, και συγκεκριμένα της Τράπεζας Πειραιώς με την KKR και της Alpha Bank με την Aktua.

Μέσα από την ενεργητική διαχείριση των προβληματικών δανείων, ο στόχος είναι αφενός να ελαφρυνθούν οι συνεργάσιμοι δανειολήπτες που αντιμετωπίζουν προσωρινή δυσκολία στην εξυπηρέτηση των δανείων τους και αφετέρου να ανακτηθούν μακροπρόθεσμα κεφάλαια των τραπεζών που είναι δεσμευμένα σε προβληματικά δάνεια με χαμηλή πιθανότητα αποπληρωμής. Ενώ η κορύφωση των «κόκκινων» δανείων αναμένεται τους πρώτους μήνες του 2015, ένα μεγάλο ποσοστό δανείων σε καθυστέρηση αντιπροσωπεύει υποχρεώσεις δανειοληπτών οι οποίοι έχουν οφειλές ταυτόχρονα σε περισσότερες από μία τράπεζες.